Pag Magazine |مجله شماره ۱ پاگ

- از ابتدای دهه 80 در اروپا ، نوع قدیمی لوله های سیستم فاضلاب با سیستم نوین چدنی با اتصالات کلمپ دار جایگزین شده است. این لوله ها دارای ویژگی های منحصر به فردی هستند که ضرورت استفاده از آنها را در ساختمانهایی از قبیل بیمارستانها، هتلها، مراکز خرید و ساختمانهای بلند مرتبه دو چندان می کند.
استاندارد EN877-  الزامات مکانیکی، مواد، ابعاد، مقاومت، ترکیب و پوشش اتصالات و کلمپ های لوله ها چدن فاضلابی  را تبیین می کند.
- سیستم های فاضلاب چدنی قدیمی مشکلات عمده ای همچون شیوه ی اجرا و نوع اتصال داشتند که هم باعث سخت شدن روند اجرای سیستم می شد و هم کارآمدی این سیستم ها را تحت الشعاع قرار می داد. تمهیدات اتخاذ شده در ساختمان نسل نوین لوله های فاضلابی چدن نه تنها این مشکلات را بطور کامل برطرف کرده، بلکه به آنها قابلیت های جدیدی افزوده. تعمیر و نگهداری آسان و  اجرای سریع از ویژگی های ممتاز  لوله های چدن نسل نوین به شمار می آید.
- استفاده از اتصالات کلمپ دار، قابلیت اجرای سریع و آسان را برای نسل نوین لوله های فاضلابی چدن به ارمغان آورده است. این اتصالات همچنین موجب انعطاف پذیری بالای سیستم شده، امکان کوپل شدن سیستم با سایر سیستمها از جمله PVC و پوش فیت را فراهم می سازند. بعلاوه بدلیل صلبیت جداره ی لوله های چدن، تعداد بست های مورد نیاز برای مهار کردن این لوله ها کمتر از لوله های پلاستیکی مشابه می باشد، بنا بر این تعداد دفعات ساپورت گیری و به تبع آن هزینه ی ساپورت گیری کاهش خواهد یافت.

- امکان تعمیر و نگهداری آسان نسل نوین لوله های چدن، به کاربرد آنها، بالاخص در بیمارستانها و هتل ها اهمیت ویژه ای داده است، بطوریکه در زمان گرفتگی شدید سیستم فاضلاب که امکان باز کردن مسیر با فنر وجود ندارد، کافیست با باز کردن دو کلمپ لوله ی مسدود را از مدار خارج  و تخلیه کرده،  سپس براحتی آنرا به خط لوله ی اصلی بازگرداند. لوله های چدن همچنین در مقابل فشار بالای کپسول های هوایی که گاهاً در تعمیرات برای باز کردن خطوط فاضلاب استفاده می شوند بخوبی مقاومت می کنند.

 

 

لوله های چدن به روش ریخته گری گریز از مرکز تولید شده و از طول استاندارد 3 متر برخوردارند و می توان آنها را به طول دلخواه برش داد. هیچ ابزار خاصی برای  برش لازم نیست و برشکاری می تواند به راحتی با سنگ های برش معمولی صورت گیرد.
-  لوله های چدن در هشت قطر مختلف  DN 50-70-100-125-150-200-250-300 تولید می شوند.
- مطابق استاندارد تست EN13501 ، لوله های چدن در کلاس A2-D0-S1  - لوله های چدن در زمره ی مصالح ساختمانی غیرقابل اشتعال طبقه بندی میشوند.
- لوله های چدن نمی سوزند، شعله ور نمی شوند، قطرات حاصل از ذوب شدن در آنها ایجاد نمی شود، تولید دود نمی کنند و بار حرارتی ناشی از آتش سوزی در آنها صفر است. بدین ترتیب در مقایسه با لوله های پلاستیکی رایج در بازار که برای انتقال فاضلاب بکار می روند بسیار امن هستند و مانع از انتقال آتش سوزی می شوند.
- در آتش سوزی بناها یکی از مهمترین مواردی که جان انسان را به خطر می اندازد انتقال آتش از طریق لوله های فاضلاب به طبقات دیگر است. از آنجا که رایزر های فاضلاب در ساختمان نقش دودکش را ایفا کرده و براحتی آتش سوزی را انتقال می دهند، آتش بلافاصله به طبقات فوقانی منتقل می شود و در صورتیکه انشعابات افقی از جنس لوله های فاضلابی پلاستیکی باشند، آنها را درگیر می کند.
- لوله های فاضلاب با پایه ی پلاستیک همچنین، در اثر سوختن رایزرها و چکیدن قطرات شعله ور ناشی از آنها به پایین، آتش سوزی را براحتی به طبقات پایینی نیز سرایت داده، موجب گسترش آن می گردند. این در حالیست که استفاده از لوله چدن، موجب حفظ تمامیت خط لوله ی فاضلاب در طول مدت حریق شده، مانع از انتشار حریق به طبقات دیگر ساختمان می گردد. دود تولید نمی کند و دود ناشی از احتراق مواد دیگر را نیز از طریق رایزرها به محیط منتقل می کند، بدین ترتیب مسمومیت ناشی از دود را که عامل اصلی مرگ و میر انسانی در آتش سوزی هاست به طور چشمگیری کاهش می دهد.

- به خصوص در آشپزخانه های صنعتی ، استفاده از این لوله درخطوطی که ریختن روغن داغ در آنها ریخته می شود،  از نظر بهداشتی محافظت بیشتری نسبت به لوله های پلاستیکی ایجاد می کند. این لوله مانند لوله های پلاستیکی تغییر شکل نمی  دهند.
- اصطلاح بار حرارتی به مقدار انرژی ای که هنگام سوختن هر محصول ایجاد می شود اطلاق می گردد. این مقدار به نوع و میزان مواد قابل احتراق مورد استفاده در ساخت محصول بستگی دارد. طبق استانداردهای قبلی اروپایی، مقدار بار حرارتی در پله های خروج اضطراری تا  7 کیلو وات ساعت بر متر مربع  مجاز بود. این در حالیست که در دستورالعمل های جدید در اروپا وجود بار حرارتی در این قسمت های ساختمان ابداً مجاز نیست.
- استفاده از سیستم های فاضلابی با پایه ی پلاستیکی بطور آشکار با این استانداردها در تعارض است به نحوی که، گرمای ناشی از سوختن هر کیلوگرم پلی اتیلن موجب ایجاد گرمایی معادل 12 کیلو ولت ساعت می شود و این در حالیست که هر کیلوگرم نفت کوره فقط 11.7 کیاو وات ساعت گرما تولید می کند! به طور خلاصه، هنگامی که لوله PVC یا UPVC در ساختمان ها استفاده می شود، بار حرارتی بالایی ایجاد می شود در حالیکه این مقدار در استفاده از لوله های چدن به صفر کاهش می یابد.
- در صورت بروز آتش سوزی، انتشار گرما با چگالی جریان حرارتی 15 تا 20 کیلو وات ساعت بر متر مربع یا دمای دود 500 تا 600 درجه سانتیگراد، سبب اشتعال ناگهانی مواد قابل احتراق اطراف می شود که پس از رخ دادن این اشتعال ناگهانی ، دیگر امکان فرار از ساختمان یا محل وجود ندارد. . به عنوان نمونه می توان پلی اتیلن را مثال زد. دود ناشی از سوختن 10کیلوگرم پلی اتیلن که معادل تقریباً 8 متر لوله PVC است، چیزی معادل 23000 متر مکعب دود سمی تولید می کند. این حجم از دود سمی به اندازه ای قویست که برای قتل عام ساکنین 100 واحد آپارتمان 100 متری کافیست!

-   لوله های چدن همچنین سر و صدای ناشی از هوا و جریان فاضلاب و آب باران جاری در مجاری دفع ساختمانها را به حداقل می رسانند. یکی از عواملی که باعث افزایش ضریب جذب صوتی ماده می شود دانسیته یا چگالی آن است. لوله های چدن با توجه به داشتن دانسیته ی بالا در حدود 7.2 کیلوگرم بر دسی متر مکعب، با اختلاف، نسبت به لوله های فاضلابی با پایه ی پلاستیکی، سر و صدای ناشی از جریان هوا و فاضلاب را در خود دمپ می کنند. در صورت اجرای صحیح سیستم چدن، قابلیت کاهش صدا تا  19 دسی بل، با استفاده از کلمپ نرمال پلاستیک دار، و تا 5 دسی بل، با استفاده از کلمپ های کمک فنر دار وجود خواهد داشت. با توجه به اینکه در استانداردهای اروپایی حد مجاز صوت در محیط اتاق خواب 30 دسی بل است، لوله های چدن براحتی می توانند استانداردهای صوتی اروپایی را احراز کنند. این ویژگی بخصوص در فضاهای درمانی و فضاهای اقامتی از قبیل هتل ها حائز اهمیت می باشد. EN14366 استانداردیست که محدوده ی سر و صدا در سیستم فاضلاب را مشخص می کند.

 

- ضریب انبساط خطی 0.0105 چدن  میلی متر بر کلوین است (بین 0-100 درجه سانتیگراد)، این یعنی چدن عملاً نسبت به سرما و گرما واکنشی نشان نمی دهد، بنا براین مشکل انبساط و انقباضی که در سیستم های فاضلابی دیگر وجود دارد در سیستم چدن حذف شده است، بنابراین در اتصالات هیچ مشکلی در اثر انبساط و انقباض ایجاد نمی شود.
- از آنجا که ضریب انبساط خطی چدن همان ضریب انبساط خطی بتن است لوله های چدنی قابلیت دفن در فنداسیون ساختمانها را داشته، و در اثر شکستگی های ناشی از زلزله و نشست احتمالی ساختمانها مقاومند.

- استحکام کششی نسل نوین لوله های چدن حدود 200 مگاپاسکال، و این مقدار برای اتصالات آنها حدود 150 مگاپاسکال می باشد.  لوله های چدنی همچنین از استحکام فشاری بالای برخوردارند و قابلیت تحمل بارهای ناگهانی وارده را دارا هستند. بنا بر این می توان دید که سیستم متشکل از لوله های چدن و اتصالات کلمپ دار مربوط به آنها در مقابل بارهای ناشی از رانش زمین و یا نشست پی ساختمانها از مقاومت بالایی برخوردار است و در مواقع بحران به سادگی یکپارچگی خود را از دست نمی دهد.  سطح خارجی لوله های چدن مطابق با استاندارد EN877 با رنگ اکریلیک قهوه ای قرمز و با ضخامت حداقل 40 میکرون رنگ آمیزی می گردد. سطح داخلی لوله ها نیز با اسپری یک لایه رزین اپوکسی ویژه دو جزئی به ضخامت متوسط ​​130 میکرون پوشش داده می شود. همچنین برای رنگ آمیزی اتصالات، از رنگ اپوکسی مخصوصی با ضخامت 70 میکرون استفاده می شود. رنگرزی به روش فرو بردن انجام گرفته، و به مدت 45 دقیقه در دمای 180 درجه سانتیگراد پخته می شود.
- پوشش دهی سطح لوله های چدنی با رنگ اپوکسی منجر به ایجاد یک اتصال بسیار پایدار بین بدنه ی ریخته گری شده لوله و پوشش رنگ می شود که استحکام حرارتی و شیمیایی ای فراتر از الزامات پیش بینی شده در  EN877 به این لوله ها می دهد. این پوشش خاص لوله های چدن فاضلابی، آنها را در مقابل طیف وسیعی از انواع فاضلاب های خانگی و صنعتی که PH  آنها بین 2 تا 12 است مقاوم می سازد.پوشش دهی سطح لوله های چدنی با رنگ اپوکسی  همچنین موجب صاف شدن سطح داخلی لوله های چدن نسل جدید می شود و همین امر احتمال گرفتگی مجاری فاضلاب را بطور چشمگیری کاهش می دهد. طبق استاندارد EN877 رنگ تمامی لوله های چدن فاضلابی تولید شده، بایستی به رنگ یکسان قهوه ای مایل به قرمز باشند و تنها می توانند در مقدار وزن لوله تفاوت داشته باشند. در صورت مواجهه با محدودیت های معماری می توان آنها را با رنگ های دیگری با همین ویژگی ها رنگ آمیزی کرد.  سیستم لوله های فاضلابی نوین چدنی بواسطه ی نوع اتصالات بکار رفته در آن قابلیت کوپل شدن با سایر انواع لوله های فاضلابی را داراست.
- در لوله های چدنی هیچ موفه، جوش و یا رزوه ای وجود نداردو این لوله ها، توسط کلمپ هایی با آب بند EPDM به یکدیگر متصل می گردند.
- عمر لوله های چدن مانند عمر ساختمان است. همچنین این امکان وجود دارد که پس از پایان عمر ساختمان، لوله ها را دوباره ذوب و بازیافت کرد. این مسئله باعث می شود لوله چدن از نظر محیط زیستی از جایگاه ویژه ای برخوردار شود.